Uśmiech Pol Pota - Peter Fröberg Idling

Książka szwedzkiego dziennikarza Petera Fröberga Idlinga Uśmiech Pol Pota jest nie tylko wstrząsającą opowieścią o rządach Czerwonych Khmerów, ale także próbą rozliczenia Szwecji z jej zafascynowania Pol Potem.

W swoim reportażu literackim Peter Fröberg Idling wraca do roku 1975, gdy po pięciu latach bezmyślnych rządów wojskowej kliki generała Lon Nola, władzę w Kambodży zdobywają Czerwoni Khmerzy. Mają ogromne poparcie ludu i lewicujących środowisk europejskich. Zniszczony amerykańskimi nalotami i wojną domową kraj przedzierzga się w Demokratyczną Kampuczę, w której hasła chłopskiej rewolucji mają zbudować nową, lepszą przyszłość. Peter Fröberg Idling zabiera czytelników w przerażającą i fascynującą podróż do serca tego kraju. Niczym detektyw śledzi sprzeczne doniesienia, ze strzępów informacji buduje prawdziwy obraz życia w obłąkańczej utopii i odsłania tajemnice jednej z najkrwawszych dyktatur XX wieku.

Odkrywa też niechlubną kartę z przeszłości. Szwedzcy entuzjaści rewolucji Pol Pota, głusi na relacje uchodźców, niezachwianie wierzyli, że czerwony terror to tylko konieczny etap na słusznej drodze do wyzwolenia. Fröberg Idling pyta, w jaki sposób udało się Khmerom zamydlić oczy szwedzkiej delegacji, która w 1978 roku odwiedziła Kampuczę. Dlaczego w sprawozdaniach, na zdjęciach i w filmie nie widać zagłodzonych i zastraszonych ludzi, o których mówili uciekinierzy?

Pragnie również zrozumieć, co sprawiło, że Saloth Sar, wykształcony w Paryżu młody fan piłki nożnej i francuskiej poezji romantycznej, stał się Pol Potem, krwawym tyranem, pod którego rządami zginęła prawie jedna czwarta ludności całego kraju. Odpowiedzi szuka zarówno w dokumentach, jak i w rozmowach ze świadkami terroru Czerwonych Khmerów.

Peter Fröberg Idling urodził się w 1972 roku. Pracował jako dziennikarz, a następnie radca prawny dla organizacji humanitarnej w Kambodży. Tam zrodził się pomysł jego pierwszej książki – „Uśmiechu Pol Pota” – która ukazała się w 2006 roku. Rok później Idling jako jedyny pisarz został nominowany do nagrody dziennika „Dagens Nyheter” za osiągnięcia w dziedzinie kultury.

Regularnie publikuje w najważniejszych szwedzkich gazetach: „Dagens Nyheter”, „Tidningen Vi”, „Upsala Nya Tidning”. Obecnie pracuje nad swoją pierwszą powieścią".

"To prawdopodobnie jedna z najlepszych dokumentalnych książek tego roku. (…) Materiałów na temat Kambodży i rządów Pol Pota opublikowano wiele, ale Peter Fröberg Idling przedstawia tę dramatyczną historię w całkiem nowy sposób. I choć temat jest przerażający, to naszkicowany przez Idlinga portret kraju i ludzi jest przede wszystkim poetycki. Kojarzy się ze stylem Svena Lindqvista, szwedzkiego mistrza podróżniczego reportażu, lub jego duńskiego odpowiednika, Carstena Jensena. (…) A ponieważ świat jest zły, zróbmy dobry uczynek: pomóżmy tej książce wypchnąć z listy bestsellerów wszystkich bohaterów wojennych, uzdrowicieli i nawiedzonych dietetyków".
Dagbladet KB/2010-09-02 10:13